MILLIY KURASHNING XALQARO MAYDONDAGI O’RNI:HALOLLIK VA MARDLIK TAMOYILLARI ASOSIDA GLOBALLASHUV
Keywords:
Kalit soʻzlar: Milliy kurash, globallashuv, Xalqaro Kurash Assotsiatsiyasi (IKA), Halollik va Mardlik, sport diplomatiyasi, aksiologiya, sport terminologiyasi, Osiyo oʻyinlari.Abstract
Annotatsiya (Oʻzbek tilida) .Ushbu ilmiy maqolada oʻzbek milliy kurashining
xalqaro sport maydonidagi oʻrni, uning globallashuv jarayonlaridagi evolyutsiyasi
hamda ushbu sport turining negizida yotgan "Halollik" va "Mardlik" tamoyillarining
insonparvarlik ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqotda Xalqaro Kurash Assotsiatsiyasi
(IKA) tashkil etilgandan soʻng kurashning xalqaro sport standartlariga moslashtirilishi,
xalqaro terminologiyaga oʻzbekcha atamalarning ("Halol", "Yonbosh", "Chala",
"Gʻirrom", "Toʻxta") kirib kelishi va ushbu sportning Osiyo oʻyinlari hamda boshqa
nufuzli musobaqalar dasturidan joy olish omillari oʻrganiladi. Maqolada aksiologik va
sotsiokulturologik yondashuvlar orqali kurashning nafaqat jismoniy bellashuv, balki
umuminsoniy maʼnaviy qadriyatlarni targʻib qiluvchi madaniyatlararo muloqot
vositasi ekanligi isbotlanadi.
References
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR (REFERENCES)
1. Yusupov, K. (1998). International Kurash Rules. Tashkent: International
Kurash Association Publishing.
2. International Kurash Association (IKA). (2022). Kurash History and
Philosophy. Retrieved from https://kurash-ika.org
3. SportAccord. (2024). IKA International Kurash Association Profile.
SportAccord World Sport & Business Summit Documentation.
4. Ibn Sina (Avicenna). (1025). Canon of Medicine (Kitab al-Qanun fi al-
Tibb). Historical Treatise on Physical Health and Martial Arts.
5. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Qarori. (2020). Kurash
milliy sport turini rivojlantirish va uning xalqaro nufuzini yanada oshirish chora-
tadbirlari toʻgʻrisida (PQ-4881-son).
6. Sultonov, B., & Abdullayev, A. (2021). Sport diplomatiyasi va milliy
qadriyatlar integratsiyasi. Toshkent: Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi.
7. World Anti-Doping Agency (WADA). (2023). Anti-Doping Code and
Sports Integrity in Martial Arts. Montreal: WADA Official Guidelines.
