MUSTAQILLIK YILLARIDA OʻZBEKISTONDA YASHIL IQTISODIYOTNING RIVOJLANISHI HAMDA ISTIQBOLLARI
Ключевые слова:
mustaqillik, yashil iqtisodiyot, Orol dengizi, ekologik transformatsiya, qayta tiklanuvchi energiya manbalari, yashil taksonomiya, barqaror rivojlanish, ekologik xavfsizlik.Аннотация
Ushbu maqolada Oʻzbekiston Respublikasi davlat mustaqilligi yillarida yashil iqtisodiyotning shakllanish bosqichlari - Orol dengizi ekologik inqirozining sovet davridagi agrar siyosat oqibati sifatidagi tahlilidan tortib, zamonaviy strategik-huquqiy asoslar va qayta tiklanuvchi energetikadagi amaliy natijalargacha boʻlgan yoʻl ilmiy jihatdan yoritilgan. Tadqiqotda Oʻzbekiston Respublikasi Milliy statistika qoʻmitasining rasmiy maʼlumotlari, Energetika vazirligi hisobotlari, tegishli qonun hujjatlari hamda Birlashgan Millatlar Tashkiloti rezolyutsiyalari asosida yashil transformatsiya va milliy iqtisodiy barqarorlik oʻrtasidagi oʻzaro bogʻliqlik tahlil qilingan. Maqola yakunida sohani yanada rivojlantirishga qaratilgan amaliy ahamiyatga ega beshta taklif ishlab chiqilgan.
Библиографические ссылки
1. “Atrof-muhit holati toʻgʻrisida milliy maʼruza. Oʻzbekiston”. - Xalqaro barqaror rivojlanish instituti (IISD) hisoboti.
2. “Oʻzbekiston mustaqillikka erishish arafasidagi ijtimoiy-siyosiy jarayonlar”. - Oʻquv-uslubiy maʼlumotnoma, oefen.uz.
3. “BMT Bosh assambleyasi Orolboʻyi mintaqasi boʻyicha maxsus rezolyutsiya qabul qildi”. 2021-yil 19-may.
4. “Oʻzbekiston mustaqillikka erishish arafasidagi ijtimoiy-siyosiy jarayonlar”. - Oʻquv-uslubiy maʼlumotnoma, oefen.uz.
5. “Orolboʻyi mintaqasi uchun Inson xavfsizligi boʻyicha koʻpsheriklik trast fondi tashkil etilmoqda”. - Birlashgan Millatlar Tashkiloti Taraqqiyot dasturi (UNDP) hisoboti, 2018-yil 27-noyabr.
6. “Orol dengizi”. - Vikipediya maʼlumotnomasi, uz.wikipedia.org, tarixiy boʻlim.
7. “Taraqqiyot strategiyasi markazi” tahliliy maqolasi. - strategy.uz.
8. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2022-yil 25-yanvardagi
41-son qarori “Orolboʻyi mintaqasini ekologik innovatsiyalar va texnologiyalar hududiga aylantirish boʻyicha qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”. - lex.uz.
9. “Oʻzbekiston – BMT: barqaror taraqqiyot yoʻlidagi hamkorlik”. - dunyo.info, 2025-yil 20-sentyabr.
10. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF-60-son Farmoni “2022–2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekistonning taraqqiyot strategiyasi toʻgʻrisida”. - lex.uz.
11. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 11-sentyabrdagi PF-158-son Farmoni “Oʻzbekiston - 2030” strategiyasi toʻgʻrisida”. - lex.uz.
12. Oʻzbekiston Respublikasining 2019-yil 21-maydagi OʻRQ-539-son Qonuni “Qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanish toʻgʻrisida”. - lex.uz.
13. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 2-dekabrdagi PQ-436-son qarori “2030-yilgacha Oʻzbekiston Respublikasining “yashil” iqtisodiyotga oʻtishiga qaratilgan islohotlar samaradorligini oshirish boʻyicha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”. - lex.uz.
14. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 25-oktyabrdagi 561-son qarori “Milliy “yashil” iqtisodiyot taksonomiyasini tasdiqlash toʻgʻrisida”. - lex.uz.
18. Energetika vazirligi maʼlumotlari // “Oʻzbekistonda 2025-yilda quyosh va shamol orqali elektr energiyasi ishlab chiqarish 2 karra koʻpaydi”. - Gazeta.uz, 2026-yil 5-yanvar.
19. Energetika vazirligi maʼlumotlari (resurs tejash koʻrsatkichlari). - Gazeta.uz, 2026-yil 5-yanvar.
20. “Yashil energiya ulushi 40 emas, 54 foizga yetkaziladi - prezident energetika sohasi boʻyicha yangi rejalarni maʼlum qildi”. - Gazeta.uz, 2024-yil 14-dekabr.
21. “Energetika loyihalarini amalga oshirish uchun yer ajratish va toifasini oʻzgartirish jarayoni tezlashtiriladi”. - Spot.uz, 2026-yil 24-fevral.
22. “Oʻzbekistonda “yashil” energiyani jamgʻarish quvvati oshmoqda”. - Sputnik Oʻzbekiston, 2026-yil 30-may.
23. “Oʻzbekiston qanday qilib “yashil” iqtisodiyotga oʻtadi”. - Norma.uz.
