O‘ZBEKISTON KOMPOZITORLARINING FORTEPIANO MINIATYURALARIDA MILLIY USLUB VA IJROCHILIK TALQINLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: fortepiano miniatyurasi, milliy uslub, o‘zbek kompozitorlari, ijrochilik talqini, lad-intonatsiya, ritm, artikulyatsiya, pedallashtirish, musiqiy shakl, bastakorlik ijodi.Abstract
Annotatsiya: Fortepiano miniatyurasi o‘zbek bastakorlik ijodida milliy musiqiy tafakkur va Yevropa professional janrlari o‘zaro uyg‘unlashgan o‘ziga xos sahna sifatida namoyon bo‘ladi. Ushbu maqolada o‘zbek kompozitorlarining fortepiano miniatyuralarida milliy uslub belgilari, ularning musiqiy til vositalari orqali ifodalanishi hamda ijrochilik talqinining asosiy muammolari tahlil qilinadi. Tadqiqotda sifat tahliliga asoslangan yondashuv qo‘llanilib, musiqashunoslik va fortepiano pedagogikasi bo‘yicha ilmiy qarashlar qiyosiy o‘rganildi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, milliy uslub lad-intonatsion tuzilma, ritmik tashkil etilish, an’anaviy cholg‘u tovushini fortepianoda taqlid qilish usullari va shakl ixchamligi bilan chambarchas bog‘liq. Shuningdek, ijrochi miniatyuraning milliy mazmunini ochib berishi uchun tovush ishlab chiqarish, pedallashtirish, artikulyatsiya va agogika vositalariga ongli yondashishi zarurligi aniqlandi. Maqola xulosasida milliy uslubni tarixiy-madaniy kontekstda anglash ijrochilik talqinining badiiy samaradorligini oshiruvchi muhim omil ekani asoslab beriladi.
References
1. Alekseev A. D. Metodika obucheniya igre na fortepiano. Moskva: Muzyka, 1978.
2. Barenboim L. A. Muzykalnaya pedagogika i ispolnitelstvo. Leningrad: Muzyka, 1974.
3. Karomatov F. Uzbekskaya instrumentalnaya muzyka. Tashkent: Izdatelstvo literatury i iskusstva, 1972.
4. Kogan G. M. U vrat masterstva. Moskva: Sovetskiy kompozitor, 1969.
5. Liberman E. Rabota nad fortepiannoy tekhnikoy. Moskva: Muzyka, 1971.
6. Mazel L. A. Stroenie muzykalnykh proizvedeniy. Moskva: Muzyka, 1979.
7. Neygauz G. G. Ob iskusstve fortepiannoy igry. Moskva: Muzyka, 1961.
8. Matyoqubov O. Maqomot. Toshkent: Musiqa, 2004.