UYQUSIZLIK SHAROITIDA KO‘RICHAK (CAECUM) DEVORINING MORFOMETRIK VA IMMUNOGISTOKIMYOVIY TAVSIFI HAMDA UNI KORREKSIYALASH YO‘LLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: uyqusizlik, ko‘richak, caecum, morfometriya, immunogistokimyo, NLRP3-inflammasoma, GALT, rozmarin, jenshen, korreksiya.Abstract
Annotatsiya: Mazkur tadqiqotda uyqusizlik sharoitida turli yoshdagi kalamushlar ko‘richak (caecum) devorining morfometrik va immunogistokimyoviy o‘zgarishlarini kompleks baholash, shuningdek, ushbu o‘zgarishlarni rozmarin va jenshen ekstraktlari hamda ularning kombinatsiyasi yordamida korreksiyalash imkoniyatlarini o‘rganish ko‘zda tutilgan. Tadqiqotda 3, 5 va 9 oylik kalamushlarda ko‘richak devorining shilliq, shilliqosti va mushak qavatlari qalinligi, kriptalar chuqurligi, epiteliy balandligi, GALT limfoid follikulalarining soni va maydoni baholanadi. Uyqusizlik bilan bog‘liq yallig‘lanish jarayonlarini aniqlash maqsadida NLRP3-inflammasoma ekspressiyasi immunogistokimyoviy usul yordamida o‘rganiladi. Rozmarin, jenshen va ularning kombinatsiyasining aniqlangan morfofunksional o‘zgarishlarga ta’siri qiyosiy baholanib, morfometrik hamda immunogistokimyoviy ko‘rsatkichlar o‘rtasidagi bog‘liqliklar tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari uyqusizlik sharoitida ichak devorining strukturaviy va yallig‘lanish o‘zgarishlarini yoshga bog‘liq holda baholash hamda ularni biologik faol o‘simlik ekstraktlari yordamida korreksiyalashning maqbul yo‘nalishlarini aniqlashga xizmat qiladi.References
1. Boboyev Sh.R. Tajribaviy oshqozon-ichak traktining sirka kislotasi bilan kimyoviy kuydirilishida yo‘g‘on ichak devoridagi morfologik o‘zgarishlarning qiyosiy tavsifi: PhD dissertatsiyasi. – Buxoro.
2. Irwin M.R. Why Sleep Is Important for Health: A Psychoneuroimmunological Perspective. – Annual Review of Psychology, 2015. – Vol. 66. – P. 143–172.
3. Besedovsky L., Lange T., Haack M. The Sleep-Immune Crosstalk in Health and Disease. – Physiological Reviews, 2019. – Vol. 99, No. 3. – P. 1325–1380.
4. Mowat A.M., Agace W.W. Regional Specialization within the Intestinal Immune System. – Nature Reviews Immunology, 2014. – Vol. 14. – P. 667–685.
5. Swanson K.V., Deng M., Ting J.P.Y. The NLRP3 Inflammasome: Molecular Activation and Regulation to Therapeutics. – Nature Reviews Immunology, 2019. – Vol. 19. – P. 477–489.
