OZIQ-OVQAT SANOATI KORXONALARIDA ENERGIYA SAMARADORLIGINI OSHIRISHNING IQTISODIY MEXANIZMLARI
Keywords:
Kalit so‘zlar: oziq-ovqat sanoati, energiya samaradorligi, sanoat iqtisodiyoti, tannarx, KPI, energiya auditi.Abstract
Annotatsiya: Ushbu maqolada O‘zbekiston oziq-ovqat sanoati korxonalarida energiya samaradorligini oshirishning tashkiliy-iqtisodiy mexanizmlari tadqiq etiladi. Tadqiqot energiya sarfi, mahsulot tannarxi, ishlab chiqarish quvvati, texnologik yo‘qotishlar, sovutish va saqlash xarajatlari hamda investitsiya qaytimi o‘rtasidagi bog‘liqlikni kompleks baholashga qaratilgan. Muallif tomonidan energiya auditi, KPI pasportlari, plan-fakt nazorati, ROI/NPV mantiqi va 2026-2030 yillarga mo‘ljallangan ssenariy prognozlashtirishni birlashtirgan integral yondashuv taklif qilinadi. Model hisob-kitoblari shuni ko‘rsatadiki, energiya tejamkor texnologiyalarni bosqichma-bosqich joriy etish korxonalarda energiya intensivligini pasaytiradi, mahsulot tannarxini kamaytiradi, ishlab chiqarish barqarorligini oshiradi va korxonaning raqobatbardoshligini kuchaytiradi. Maqolaning ilmiy yangiligi energiya samaradorligini texnik ko‘rsatkich sifatida emas, balki sanoat iqtisodiyoti doirasidagi boshqariladigan iqtisodiy resurs sifatida talqin qilishdan iborat.References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Yashil iqtisodiyotga o‘tish strategiyasi” bo‘yicha normativ-huquqiy hujjatlari.
2. International Energy Agency. Energy Efficiency indicators and policy recommendations for transition economies.
3. Porter, M. E. (1998). Competitive Advantage: Creating and Sustaining Superior Performance. Free Press.
4. Coelli, T., Rao, D. S. P., O’Donnell, C. J., & Battese, G. E. (2005). An Introduction to Efficiency and Productivity Analysis. Springer.
5. Sorrell, S. (2015). Reducing energy demand: A review of issues, challenges and approaches. Renewable and Sustainable Energy Reviews.
6. UNIDO. (2018-2024). Industrial energy efficiency and energy management systems guidelines.
7. Nigmatjonova, N. U. (2026). Sanoat korxonalarida energiya samaradorligini oshirishning iqtisodiy mexanizmlari [DSc research draft].
