MAZHABSIZLIKNING ISLOM OLAMIDA PAYDO BO‘LISHI VA TARQALISHI

Authors

  • Mardonov Xayrulla Maxmudovich Author

Keywords:

Kalit so‘zlar: mazhab, mazhabsizlik, fiqh, ijtihod, taqlid, ittibo‘, fiqhiy ixtilof, usul al-fiqh.

Abstract

Annotatsiya. Mazkur tezisda islom olamida mazhabsizlik qarashlarining shakllanishi va tarqalishi tarixiy-ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Unda fiqhiy mazhablarning vujudga kelishi va ularning musulmon jamiyatidagi ilmiy o‘rni yoritiladi. Ijtihod, taqlid va fiqhiy ixtiloflarning mazhabsizlik qarashlari shakllanishiga ta’siri ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, turli fiqhiy maktablarning rivojlanishi va ular o‘rtasidagi usuliy farqlarning mazkur jarayondagi o‘rni ochib beriladi. Mazhabsizlikning tarqalishiga sabab bo‘lgan ilmiy omillar va uning fiqhiy tafakkurga ta’siri tahlil qilinadi. Tadqiqot klassik arab tilidagi fiqh va usul al-fiqh manbalari asosida olib borilgan.

References

1. Shofe’iy, Muhammad ibn Idris. Ar-Risola. Tahrir: Ahmad Muhammad Shokir. Qohira: Maktabat al-Halabiy, 1940.

2. Juvayniy, Abdulmalik ibn Abdulloh. Al-Burhon fi usul al-fiqh. Doha: Jami’at Qatar, 1979. 2-jild.

3. G‘azzoliy, Muhammad ibn Muhammad. Al-Mustasfo min ilmi al-usul. Bayrut: Dor al-kutub al-ilmiyya, 1993.

4. Jassos, Ahmad ibn Ali. Al-Fusul fil-usul. Quvayt: Vizarat al-avqof va ash-shu’un al-islomiyya, 1994. 4-jild.

5. Qarofiy, Ahmad ibn Idris. Al-Ihkom fi tamyiz al-fatovo an al-ahkom va tasarrufot al-qoziy val-imom. Bayrut: Dor al-bashoir al-islomiyya, 1995.

6. Navaviy, Yahyo ibn Sharaf. Al-Majmu’ sharh al-Muhazzab. Bayrut: Dor al-fikr, 1997. 20-jild.

Published

2026-10-06

How to Cite

Mardonov Xayrulla Maxmudovich. (2026). MAZHABSIZLIKNING ISLOM OLAMIDA PAYDO BO‘LISHI VA TARQALISHI. Ta’lim Innovatsiyasi Va Integratsiyasi, 78(1), 357-356. https://modernedu-dv.org/index.php/tal/article/view/619